Khi lao động không còn là bắt buộc, thời gian rảnh bùng nổ: không giờ hành chính, không thông báo công việc. Nhiều người dồn thời gian cho gia đình, sở thích, học tập hay đi đây đó. Nhưng gần như tức thì, một câu hỏi lớn trồi lên: nếu chẳng ai đi làm, thì ai vận hành mọi thứ và của cải được chia ra sao? Tuần đầu tiên có thể ngọt như một kỳ nghỉ dài bất tận, nhưng câu "rồi sao nữa" thường gõ cửa khá sớm.

Về lâu dài, mô hình này chỉ bền nếu máy móc thật sự sản xuất đủ và của cải được chia công bằng, chẳng hạn qua một khoản thu nhập cơ bản cho tất cả. Một số người nở rộ nhờ được tự do sáng tạo; số khác lại chông chênh vì công việc từng cho họ mục tiêu và danh tính. Cả xã hội phải xây lại một thước đo giá trị bản thân không còn dựa trên nghề nghiệp — điều nói thì dễ mà làm thì khó.

Nghiên cứu tâm lý cho thấy con người cần cảm giác có mục đích, có năng lực và được kết nối — và công việc lâu nay đáp ứng nhiều nhu cầu đó, chứ không chỉ là chuyện kiếm tiền. Vì thế "không phải làm việc" không tự động bằng hạnh phúc; hạnh phúc tuỳ vào việc ta thay công việc bằng hoạt động ý nghĩa nào khác.

Nhiều người tưởng cứ khỏi làm việc là ai cũng sung sướng mãi. Khảo sát về nghỉ hưu và trúng số lại cho thấy niềm vui ban đầu dễ phai, và thứ giữ con người khoẻ mạnh tinh thần là mục tiêu và kết nối, chứ không phải sự nhàn rỗi thuần tuý. Tự do chỉ quý khi ta biết dùng nó, chứ nó không tự hoá thành hạnh phúc.